1500 Câu hỏi Nghành Điện | 3 – 13 Rơle

 

3 – 13 – 1

Hỏi: Về kết cấu, rơle cường độ, rơle điện áp, rơle thời gian và rơle trung gian kiểu điện từ một chiều có gì khác nhau?

Đáp: Kết cấu hình dáng của bốn loại rơle kiểu điện từ một chiều thường dùng cơ bản giống nhau; đều do hàm sắt dạng tấm, lõi sắt tĩnh hình chữ U làm bằng thép mềm và đế bằng nhôm. Để tránh từ dư dính chặt lấy hàm sắt, nói chung đều tăng thêm một hoặc vài phiến điện phi từ tính vào giữa lõi sắt tĩnh hình chữ U với hàm sắt dạng tấm.

Chỗ khác nhau của chúng là: số vòng cuộn dây hút của rơle cường độ ít, dây dẫn tương đối lớn có thể cho qua dòng điện tương đối lớn, khi sử dụng, cuộn dây mắc nối tiếp với mạch điện, dây dẫn của cuộn dây rơle điện áp tương đối nhỏ, số vòng tương đối nhiều, khi sử dụng, cuộn dây mắc song song với nguồn điện. Rơle thời gian thì lồng ống đồng hoặc ống nhôm làm chậm lên lõi sắt rơle điện áp. Rơle trung gian, về bản chất là rơle điện áp, nhưng tiếp điểm nhiều, dòng điện tiếp điểm tương đối lớn, động tác nhạy.

3 – 13 – 2

Hỏi: Tại sao có một số giữa lõi sắt điện từ một chiều và cuộn dây phải đặt một ống tròn bằng đồng hoặc bằng nhôm? Có thể thay thế bằng vật liệu sắt, chì, kẽm được không?

Đáp: Đó là nhằm kéo dài thời gian phóng thích hàm sắt của nam châm điện. Sau khi cuộn dây ngắt điện, từ thông nhanh chóng giảm, sức hút của nam châm điện cũng nhanh chóng giảm theo, khiến hàm sắt nhả ra. Sau khi lắp ống tròn (ống làm chậm), khi từ thông giảm, căn cứ vào định luật Lenxơ sẽ cảm ứng ra điện thế trong ống này, sinh ra dòng điện chống lại sự giảm của từ thông; có tác dụng cản trở từ, từ đó kéo dài thời gian phóng thích (có thể đạt tới 1 ~ 15 giây).

Để làm cho tác dụng làm chậm rõ rệt, ống làm chậm phải chế tạo bằng vật liệu dẫn điện tốt và phải có diện tích tiết diện đủ lớn để sinh ra dòng điện làm chậm đủ lớn. Vì thế, không thể thay thế bằng các vật liệu sắt, chì, kẽm vốn có điện trở tương đối lớn được.

3 – 13 – 3

Hỏi: Tại sao rơle xoay chiều và một chiều có điện áp định mức bằng nhau không thể thay thế lẫn nhau?

Đáp: Khi đấu rơle xoay chiều vào mạch điện áp định mức xoay chiều thì tổng trở kháng của cuộn dây là do điện trở và điện kháng tạo thành. Nếu đấu vào mạch điện áp định mức một chiều thì cuộn dây không có trị số điện kháng, chỉ có trị số điện trở, khiến trị số tổng trở kháng giảm. Vì trị số điện áp giữa hai đầu cuộn dây không thay đổi, dòng điện trong cuộn dây tăng lên tương đối lớn, vượt quá trị số dòng điện cho phép, dễ làm cháy cuộn dây. Khi rơle một chiều đấu vào điện áp định mức một chiều, tổng trở kháng của cuộn dây chỉ là trị số điện trở, khi đấu vào điện áp định mức xoay chiều thì tổng trở kháng của cuộn dây phải tăng thêm bộ phận trị số điện kháng, cho nên trị số tổng trở kháng tăng lên. Do trị số điện áp hai đầu cuộn dây không đổi, dòng điện trong cuộn dây sẽ giảm, sức điện từ cũng giảm, khiến lõi sắt khó hút.

Vì thế, rơle một chiều và xoay chiều tuy điện áp định mức bằng nhau nhưng không thể thay thế lẫn nhau.

3 – 13 – 4

Hỏi: Tại sao điện áp cung cấp điện của rơle xoay chiều quá thấp sẽ làm cháy cuộn dây, còn rơle một chiều không xảy ra hiện tượng này?

Đáp: Với rơle xoay chiều, khi lõi sắt hút và ngắt thì cường độ dòng điện trong cuộn dây là khác nhau. Khi lõi sắt ngắt, trở kháng của cuộn dây nhỏ, dòng điện lớn, khi lõi sắt hút, trở kháng của cuộn dây trở nên lớn, dòng điện nhỏ. Khi điện áp cấp điện quá thấp, lực hút của lõi sắt rơle giảm thấp (tỉ lệ thuận với bình phương điện áp) lõi sắt không thể hút, trở kháng của cuộn dây nhỏ, dòng điện luôn luôn duy trì trị số tương đối lớn; thời gian lâu sẽ làm cháy cuộn dây. Dòng điện cuộn dây rơle một chiều chỉ phụ thuộc vào điện áp cấp điện và điện trở bản thân cuộn dây, còn không liên quan đến lõi sắt cổ hút hay không. Cho nên, rơle một chiều khi điện áp cấp điện quá thấp chỉ gây nên lõi sắt không thể hút chứ không làm cháy cuộn dây.

3 – 13 – 5

Hỏi: Rơle thiếu dòng một chiều kiểu JLI4 có dòng điện định mức là 10 ampe, dùng làm bảo vệ thiếu kích từ cho môtơ điện, yêu cầu hút khi 7 ampe và yêu cầu nhả là dưới 4 ampe. Nhưng khi điều chỉnh lò xo, nhận thấy khó mà điều chỉnh cho nhả khi trên 2 ampe, mà cường độ dòng điện hút lại phải lớn hơn 7 ampe, thì làm thế nào?

Đáp: Yêu cầu mà thiết kế của rơle loại này phải đạt được là dòng điện phóng thích có thể điều chỉnh trong phạm vi 10 ~ 20% dòng điện định mức. Hiện giờ yêu cầu 4 ampe thì phóng thích đã là vượt quá phạm vi điều chỉnh quá nhiều; hơn nữa khi dựa vào lò xo để điều chỉnh, cùng lúc sẽ ảnh hưởng đến dòng điện hút cùng thay đổi Nếu muốn nâng cao riêng trị số dòng điện phóng thích, thì có thể tăng thích hợp độ dày phiến đệm phi từ tính (như phiến dòng photpho) ở mặt phía lõi sắt cố định chỗ tiếp xúc giữa hàm sắt và lõi sắt cố định, nhằm tăng từ trở giữa hàm sắt và lõi sắt, từ đó nâng dòng điện phóng thích lên đến 5 ampe (40% dòng điện định mức) thậm chí cao hơn nữa. Do sau khi điều chỉnh như vậy sẽ làm giảm hành trình hoạt động của hàm sắt, cho nên còn phải kiểm tra rơle khi ở vị trí hút xem đầu tiếp xúc có đủ áp lực tiếp xúc hay không, khi cần phải điều chỉnh chút ít.

3 – 13 – 6

Hỏi: Tại sao trong cửa kính của vỏ rơle tín hiệu, có dấu hiệu tín hiệu?

Đáp: Rơle tín hiệu là rơle bổ trợ mắc nối tiếp trong mạch về cuộn dây nhảy cầu cao của công tắc. Khi sự cố xảy ra, dòng điện qua cuộn dây đó khiến phiến lưới từ thực hiện động tác, thẻ mở dấu hiệu tín hiệu. Do sức nặng bản thân, nó rơi xuống để có thể nhìn thấy được qua cửa kính, nhờ thế giúp chúng ta phải đoán rơle đó có động tác khiến công tắc nhảy hoặc chứng tỏ đã xảy ra sự cố nào đó.

3 – 13 – 7

Hỏi: Tại sao trong thiết bị cấp điện thường sử dụng linh kiện làm trễ (kéo dài thời gian) kiểu đồng hồ, còn trong điều khiển tự động thường sử dụng kiểu điện từ một chiều?

Đáp: Linh kiện làm trễ (kéo dài thời gian) kiểu đồng hồ khi làm động tác tương đối ổn định, nhưng số lần động tác không được quá dày; thiết bị cấp điện yêu cầu kéo dài thời gian phải tương đối chuẩn xác, mà số lần động tác không nhiều, cho nên rất thích hợp. Trong điều khiển tự động, yêu cầu số lần động tác của linh kiện kéo dài thời gian khá nhiều, kết cấu phải chắc chắn, thời gian làm trễ không dài, nên linh kiện kéo dài thời gian kiểu điện từ một chiều là rất thích hợp.

3 – 13 – 8

Hỏi: Tại sao thông thường phải dùng dây đồng tiết diện hình thang để quấn cuộn dây cường độ của rơle có dòng điện tương đối lớn?

Đáp: Cuộn dây dòng điện của rơle, nói chung đều dùng dây đồng quấn theo cạnh hẹp (cũng gọi là quấn cạnh), khi quấn phía trong của dây đồng chịu áp lực khiến nó trở nên dày, bên ngoài do chịu tác dụng của lực kéo, khiến nổ trở nên mỏng. Nếu dùng dây đồng tiết diện hình thang để quấn, thì tiết diện của cuộn dây sẽ trở thành hình vuông đều.

3 – 13 – 9

Hỏi: Trong rơle hệ JT3, các phiến đồng cắt đúng chỗ hàm sắt đối diện với lõi sắt có tác dụng gì? Phiến đồng bị rơi mất, đổi dùng phiến sắt, được không?

Đáp: Rơle hệ JT3 là rơle làm trễ một chiều. Ớ chỗ hàm sắt đối diện với lõi sắt lắp một số phiến đồng, có hai tác dụng:

(1) Phòng ngừa hàm sắt sau khi bị lõi sắt hút, do khe hở đường từ quá nhỏ, dẫn đến sau khi rơle ngắt mạch do lực điện từ mà từ dư của vật dẫn từ sinh ra lớn hơn lúc kéo của lò xo phản lực, không để cho hàm sắt nhả ra.

(2) Điều chỉnh độ dày của phiến đồng (tức điều chỉnh số phiến cắm vào), trênthực tế chính là điều chỉnh độ lớn của khe hở khi hàm sắt bị hút. Vì thế, ở mức độ nhất định, có thể điều chỉnh thời gian phóng thích trễ.

Vì phiến sắt là vật liệu từ tính, không thể thay thế phiến đồng.

3 – 13 – 10

Hỏi: Trong hệ thống từ của thiết bị điện kiểu điện từ xoay chiều, liệu có thể dùng phiến kim loại (như phiến đồng, phiến đồng photpho) phi từ tính để làm phiến điện phi từ tính?

Đáp: Trong hệ thống từ của thiết bị điện kiểu điện từ xoay chiều không thể sử dụng phiến kim loại (như phiến đồng, phiến đồng photpho) phi từ tính để làm phiến điện phi từ tính. Vì từ thông của hệ thống từ xoay chiều là đang thay đổi. Khi từ thông qua phiến kim loại phi từ tính thì có thể sinh ra dòng điện xoáy, dẫn đến hệ thống từ quá nóng, đồng thời làm thay đổi sự phân bố từ trường của hệ thống từ; cho nên phải dùng vật liệu cách điện để làm phiến đệm phi từ tính.

3 – 13 – 11

Hỏi: Cầu chì bảo vệ môtơ ba pha thì ở cả ba pha đều phải lắp, còn rơle nhiệt         chỉ lắp ở hai pha là được (đối với môtơ đấu hình sao Y), tại sao?

Đáp: Cầu chì là dùng để bảo vệ ngắn mạch môtơ. Khi xảy ra ngắn mạch một pha, dòng điệnngắn mạch chỉ chạy qua đường dây của pha này. Ví dụ, điểm K trong sơ đồ bị chạm vỏ, dòng điệnngắn mạch chỉ chạy qua B, yêu cầu cầu chì pha B đóng vai trò bảo vệ. Tình hình như vậy cũng có thể xảy ra ở pha A và pha C. Cho nên, chỉ có cả ba pha được lắp cầu chì thì tác dụng bảo vệ ngắn mạch mới coi là hoàn chỉnh.

Rơle nhiệt dùng làm bảo vệ quá tải cho môtơ. Thông thường khi quá tải, dòng điện ba pha đều tăng lên, cho dù quá tải do một pha quay gây nên cũng làm dòng điện hai pha tăng lên. Ví dụ, điểm M đứt, mạch dòng điện quá tải chạy qua hai pha B, C. Chỉ cần pha C có rơle nhiệt đóng vai trò bảo vệ là được rồi. Tình hình như vậy nếu xảy ra ở pha A, B hoặc pha C, A cũng lần lượt có rơle nhiệt của pha A hoặc A, C bảo vệ. Cho nên, lắp rơle nhiệt ở hai pha là được.

3 – 13 – 12

Hỏi: Rơle nhiệt trong bộ khởi động Y – D nên lắp ở bên trong (2RJ) hay bên ngoài (1RJ) hình tam giác ở hình 3 – 13 – 12?

Đáp: Nếu lắp ở vị trí 1RJ thì nên căn cứ vào dòng điện dây để chọn rơle nhiệt. Nếu lắp ở 2RJ thì cần căn cứ vào dòng điện pha để chọn rơle nhiệt. Dòng điện dây gấp D lần dòng điện pha. Khi vận hành bình thường, hiệu quả của hai cách lắp như nhau. Nhưng khi khởi động, do dòng điện thông qua rơle nhiệt của hai cách lắp như nhau, nên độ nhạy của 1RJ thấp hơn 2RJ. Để phòng ngừa bộ khởi động thao tác nhầm hoặc mất tác dụng tự động điều khiển, đối với rơle nhiệt vận hành lâu dài theo cách mắc hình sao, nói chung, nên lắp ở vị trí 2RJ.

3 – 13 – 13

Hỏi: Tại sao ổ đỡ hàm sắt của rơle điều khiển thao tác nhiều, đa phần chọn dùng ổ đỡ hình dao?

Đáp: Để giảm mòn cơ học và mô men ma sát của ổ đỡ nên thường sử dụng kết  cấu ổ đỡ hình dao. Loại ổ đỡ này có thể giảm một cách rõ rệt mô men ma sát và có tính năng chịu mài mòn cao, có thể chịu được thao tác hàng triệu lần mà không bị  mòn rõ rệt.

3 – 13 – 14

Hỏi: ở hai đầu tiếp điểm rơle đấu song song một mạch nhánh có mắc nối tiếp điện trở và tụ điện như thể hiện ở hình 3 – 13 – 14 có tác dụng gì?

Đáp: Khi ngắt tiếp điểm rơle điều khiển, năng lượng điện từ vốn tích trữ trong mạng điện sẽ phóng thích. Thế là hình thành tia lửa hoặc hồ quang ở giữa tiếp điểm, sẽ làm cho đầu tiếp xúc hàn chảy liền với nhau. Sau khi đấu song song một mạch nhánh có mắc nối tiếp điện trở và tụ điện thì ở thời điểm ngắt tiếp điểm, có thể thông qua mạch nhánh nối tiếp RC để giữ thông mạch, khiến năng lượng tích trữ trong mạch bị tiêu hao trong điện trở của mạch nối tiếp RC. Như vậy, có thể phòng ngừa đầu tiếp xúc bị hàn chảy. Trị số của R, C có thể tính được theo công thức sau:

Trong công thức:  E – điện áp giữa các tiếp điểm khi ngắt (V)

I – dòng điện chạy qua khi đóng tiếp điểm (A)

3 – 13 – 15

Hỏi: Tại sao đại bộ phận đầu tiếp xúc của rơle đều đặt đứng?

Đáp: Nếu không đặt thẳng đứng thì sẽ chứa bụi bặm, ảnh hưởng đến độ nhạy của động tác, nếu nghiêm trọng có thể sẽ không làm động tác, khiến sự cố mở rộng.

3 – 13 – 16

Hỏi: Rơle nhiệt là lợi dụng đặc tính hai phiến kim loại bị nóng cong lại để bảo vệ máy điện. Nếu nhiệt độ khi chỉnh là 25oC thì khi ở 0oC có ảnh hưởng đến tác dụng bảo vệ không?

Đáp: Động tác của rơle nhiệt quyết định bởi nhiệt độ chứ không phải độ tăng nhiệt độ. Độ tăng nhiệt độ trong phiến lưỡng kim lại tỉ lệ thuận với bình phương của cường độ dòng diện phụ tải. Nếu nhiệt độ động tác khi chỉnh ở 25oC là 100oC, thì nhiệt độ động tác khi ở 0oC cũng vẫn là 100oC; cường độ dòng điện động tác của nó phải lớn hơn. Sự tăng nhiệt độ của môtơ cũng gần như tỉ lệ thuận với bình phương của cường độ dòng điện phụ tải. Nếu xét từ nhiệt độ cao nhất cho phép, thì khi nhiệt độ trong phòng thấp có thể cho phép có dòng điện quá tải tương đối lớn mà không đến nỗi cháy hỏng. Nếu thiết kế nhiệt độ cho phép lớn nhất của môtơ, thì khi Ở 0oC, dòng điện động tác của rơle nhiệt tuy tăng lên nhưng do dòng điện tăng cho phép của môtơ cũng tăng tương ứng nên vẫn không mất đi tác dụng phòng ngừa quá nhiệt.

3 – 13 – 17

Hỏi: Khi lắp rơle gas, tại sao phải căn cứ vào cực tính của nguồn điện một chiều để đấu nối chính xác?

Đáp: Khi biến thế vận hành bình thường, thì mạch về của rơle gas hở. Động tác của tiếp điểm thủy ngân tương tự như bộ chỉnh lưu thủy ngân, cũng tức là nói hơi nước thủy ngân chỉ cho phép dòng điện chạy từ điện cực bên ngoài thủy ngân (khi tiếp điểm thủy ngân hở) ra bề mặt thủy ngân, do đó phải đấu nối chính xác, tức đấu nối núm đầu có dấu “+” trong hộp đấu dây rơle gas với điện cực ngâm trong thủy ngân, nếu không tiếp điểm thủy ngân của rơle gas sẽ nhanh chóng bị hỏng, dẫn đến rơle động tác sai.

3 – 13 – 18

Hỏi: Tại sao trong khi sử dụng ống lò xo khô kiểu SH – 11 có lúc tiếp điểm bị   dính, phải giải quyết ra sao?

Đáp: Nếu trong mạch về có mang phụ tải thì ở khoảnh khắc hở ngắt, giữa hai    tiếp điểm của ống lò xo khô sẽ sinh ra quá áp, có thể đánh thủng khe hở, hình thành hồ quang, khiến tiếp điểm bị dính. Để phòng ngừa, có thể mắc song song bộ hấp thu trở – tụ, ở hai đầu tiếp điểm.

3 – 13 – 19

Hỏi: Rơle dùng trong hệ thống diện lực kéo điện động lực và ngành điện lớn, mỗi loại có đặc điểm gì?

Đáp: Đặc điểm của rơle dùng trong hệ thống diện cực là: dòng điện làm việc của cuộn dây và đều tiếp xúc nhỏ, tần số thông và ngắt thấp, động tác phải chính xác, tin cậy, có tính ổn định nhiệt và tính ổn định điện động tương đối cao.

Đặc điểm của rơle dùng trong kéo điện động lực là dòng điện làm việc của cuộn dây và đầu tiếp xúc cao, tần số thông và ngắt cao, tuổi thọ cao.

Đặc điểm của rơle dùng ở ngành điện tín là dòng điện làm việc của cuộn dây    và đầu tiếp xúc nhỏ nhất, tần số thông và ngắt cao, động tác nhanh nhạy.

https://dienhathe.com


Điện Hạ Thế


Hotline: 0907 764 966 (Zalo) - Ms Nhung

email: info@dienhathe.com

Website: www.dienhathe.org

Điện Hạ Thế.com phân phối các sản phẩm thiết bị Điện Công Nghiệp, Biến Tần, Khởi Động Mềm,Phụ kiện tủ điện, dây cáp điện, ATS-Bộ Chuyển Nguồn Tự Động,Điện Dân Dụng,Tụ Bù, cuộn kháng, bộ điều khiển và các loại thiết bị tự động.:

Download Catalog sản phẩm, bảng giá thiết bị Điện Công Nghiệp tại : http://dienhathe.info

Related Posts:

he-thong-dien-dienhathe

1500 Câu hỏi Nghành Điện | 4 – 4 Đo thử máy biến áp

4 – 4 – 1 Hỏi: Tại sao thử không...

he-thong-dien-dienhathe

1500 Câu hỏi Nghành Điện | 15 – 4 Nguồn điện thao tác

  15 – 4 – 1 Hỏi: Tại sao nguồn...

he-thong-dien-dienhathe

1500 Câu hỏi Nghành Điện | 18 – 3 Đồng hồ vạn năng

  18 – 3 – 1 Hỏi: Tại sao trong...