CB Chống Chạm Đất

1. Khảo sát trước khi lắp đặt.

Cầu dao chống điện giật có nhiệm vụ phát hiện dòng rò và cắt ngay dòng điện. Thiết bị chống dòng rò hoạt động theo nguyên lý cân bằng dòng điện. Khi có dòng điện rò thì trong cuộn dây hình xuyến sẽ có sự mất cân bằng và sẽ cảm biến đến 1 rơle điện từ làm nhánh cơ cấu đóng cắt mạch điện tức thời.

Khi mua loại cầu dao chống giật, cần lưu ý có loại cầu dao chỉ làm nhiệm vụ phát hiện dòng rò, nhưng cũng có loại vừa phát hiện dòng rò vừa bảo vệ quá tải. Các loại của châu Âu thông thường sử dụng cơ cấu điện từ nên bền hơn, hiệu quả hơn, tuy nhiên khá đắt và thường phải gắn theo hộp điện của hãng chế tạo. Khi sử dụng ELCB, phải thường xuyên thử kiểm tra (bấm vào nút test xem cầu dao có nhảy hay không).

Vậy thì trước khi lắp đặt bạn nên khảo sát xem chúng có phù hợp với hệ thống điện của gia đình bạn hay không. Tốt nhất là mượn được một chiếc ELCB nào đó để lắp thử với chế độ không định vị chắc chắn, rồi mới tiếp tục mua và lắp đặt cố định vào hệ thống lưới điện gia đình. Cách trên không phải là tối ưu đối với kiến thức bình thường, nếu bạn thạo hơn về vật lý và có thêm một số công cụ đo đạc thì sự khảo sát bằng cách đo điện trở cách điện sẽ là cách mang tính chất kỹ thuật hơn, hợp lý hơn mà không cần phải mượn hoặc mua thử một ELCB.

 

2. Lắp đặt ELCB trong mạng điện gia đình, văn phòng.

Một mạng điện gia đình (hoặc cả đối với các văn phòng) lý tưởng nhất là lắp các ELCB theo các cấp độ khác nhau theo từng mức phân nhánh của sự cung cấp điện nhằm đảm bảo phù hợp với tình trạng làm việc của chúng.

Giả sử mạng điện gia đình của bạn có nhiều nhánh (ví dụ nhiều tầng trong một ngôi nhà) thì sự không hoàn hảo của hệ thống dây dẫn có thể làm cho dòng rò xuống đất tổng là lớn. Ví dụ như tầng 1 của bạn rò một ít, tầng 2 rò một ít, v.v.. và tổng lại thì dòng rò có thể vượt ngưỡng có thể gây giật đối với con người – vậy thì nếu lắp một ELCB tổng có tham số nhỏ sẽ không làm việc được – chúng luôn ngắt nguồn ngay khi được lắp vào hệ thống điện.Với một ELCB lắp đặt tại nguồn tổng (tức là đầu vào của hệ mạng điện) thì chúng cần có tham số chịu dòng điện lớn và cường độ dòng điện lệch cao nhất.

Điều này nhằm giúp cho hệ thống không bị ngắt điện toàn bộ khi một ELCB nào đó ở các nhánh dưới cũng bị ngắt do có sự dò điện: Ví dụ một thiết bị nào đó bị rò điện ra vỏ hoặc một ai đó vô tình sờ vào điện ở một nhánh nhỏ thì ở nhánh tổng ELCB sẽ cắt điện, và toàn bộ sẽ mất điện. Tất nhiên rằng sự an toàn là quan trọng nhất bởi vì sự ngắt điện có thể làm bực mình, thiệt hại, nhưng cứu được một người khỏi nguy cơ điện giật thì không có giá nào so sánh được

Nhưng thực tế thì không phải như vậy, bởi vẫn có cách mắc chúng mà các nhánh con có thể ngắt ở nhánh con mà nhánh tổng không bị ngắt. Vậy thì trong trường hợp này nếu bạn chỉ lắp một ELCB tại một nhánh tổng thì có nghĩa rằng hoặc bạn quá tiết kiệm, hoặc là bạn chưa hiểu biết và nhìn rộng các vấn đề (hoặc cả hai).

Như vậy thì cách lắp ELCB trong mạch điện gia đình là như thế nào. Tốt nhất là nên lắp một ELCB tổng với một tham số lớn về tổng cường độ dòng điện chịu đựng qua nó, có dòng rò định mức cao, lắp các nhánh con các ELCB có tham số nhỏ hơn. Cách lắp này còn giúp khoanh vùng các vùng bị rò điện mà không phải lật tung tường, dò từng vị trí xem chỗ nào gây rò rỉ nữa.

Cũng lưu ý thêm một ý rất phụ rằng một số loại bình nước nóng sử dụng điện năng hiện nay đã được trang bị sẵn các ELCB bên trong, chúng có thể làm tăng giá thành nên và được quảng cáo rằng đảm bảo an toàn cho người sử dụng với sự chống rò điện thì chính là tính năng này. Nếu như một bình nước nóng nào đó chỉ có thểm tính năng chống rò điện mà bạn lại được lắp sẵn các ELCB trong mạng điện rồi thì không nhất thiết phải dùng chúng. Còn nếu gia đình bạn chưa lắp các ELCB thì nên đầu tư chúng thay cho bỏ thêm tiền cho tính năng chống rò điện của bình nước nóng.

Khi mua loại cầu dao chống giật, cần lưu ý có loại cầu dao chỉ làm nhiệm vụ phát hiện dòng rò, Khi sử dụng ELCB, phải thường xuyên thử kiểm tra (bấm vào nút test xem cầu dao có nhảy hay không.

Lắp đặt thiết bị điện ELCB là điều mà nhiều chuyên gia, hay nhà thầu khuyên bạn thực hiện để đảm bảo an toàn khi sử dụng hệ thống điện, hạn chế các rủi ro do điện lưới gây ra. Vậy ELCB là gì ? tại sao nó đang được sử dụng rỗng rãi hầu hết trong các hệ thống điện hiện nay. Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu nhé!

Thiết bị điện ELCB là gì?

ELCB là viết tắt của cụm từ Earth leakage circuit breaker, thường được gọi tên theo các thói quen khác nhau là “Rơ le bảo vệ chạm đất”, aptomat “chống giật”, “cầu dao chống rò điện”. ELCB là loại thiết bị điện làm việc trên nguyên tắc phát hiện sự chênh lệch dòng điện đi và về để có thể ngắt phía nguồn tiêu thụ nếu có sự chênh lệch giữa chúng. ELCB được dùng để bảo vệ an toàn cho lưới điện, quan trọng hơn là sự an toàn của con người đối với các nguy cơ bị “điện giật”.

Nguyên lý hoạt động của ELCB

ELCB là thiết bị đóng cắt hoạt động dựa trên sự so sánh theo các chiều đi và chiều về trong mỗi chu kì điện. Từ đó, khi ELCB ngắt hệ thống điện sẽ thông qua một cuộn dây cảm ứng và các pha đi qua nó. Khi có sự chênh lệch về dòng điện tức là xảy ra hiện tượng rò dòng, xuất hiện điện đi ra khỏi thiết bị xuống đất. Lúc này ELCB sẽ có tác dụng so sánh được ngưỡng cho phép của thiết bị điện đó để có thể ngắt được điện đúng lúc, kịp thời.

Công dụng của ELCB

Không chỉ có tác dụng đối với sự an toàn của con người, công dụng của ELCB còn có tác dụng đề phòng hoả hoạn xảy ra đối với mạng lưới điện. Bạn có thể sống trong một ngôi nhà được đổ bê tông và nghĩ rằng chúng không bao giờ bị cháy – nhưng thực tế là có các vụ cháy nhà, cháy chợ, cháy văn phòng mà chúng đều không phải xây dựng bằng vật liệu dễ cháy.

Chập điện, rò điện cũng là một nguyên nhân gây ra cháy, hoặc chúng cũng có thể là tác nhân giúp cho đám cháy được bùng lên mạnh hơn. Ngày nay thì nguyên nhân cháy do điện có vẻ nhiều lên khi thống kê lại các vụ cháy lớn, còn các vụ cháy mang tính địa phương, gia đình do điện thì ít người thống kê nên tôi tin rằng chúng đã trở lên nhiều hơn so với các nguyên nhân khác (ví dụ: vứt tàn thuốc còn lửa, tàn lửa từ các động cơ, …).

Khi chập điện thì tại vị trí chập nhau sẽ sinh ra nhiệt đủ để phát cháy đối với chính dây dẫn với vỏ cách nhiệt bằng nhựa, và chủ yếu là nhiệt đó sẽ tạo ra bén lửa đối với các vật xung quanh. Dòng điện có thể tăng cao đến mức làm các aptomat (hoặc cầu chì bảo vệ) ngắt điện. Sự ngắt này sẽ làm cho dòng điện dân dụng sẽ không còn là tác nhân tiếp tục làm đám cháy mạnh thêm nữa.

Như vậy bạn có thể nghĩ rằng trong trường hợp chập cháy gây hoả hoạn thì chẳng cần các ELCB chống giật bởi vì các aptomat thông thường cũng đã đủ ngắt điện? Không hoàn toàn đúng, bởi vì nếu đối với các sự chập điện xảy ra với một dòng điện nhỏ hơn so với định mức của một aptomat, hoặc là trường hợp cháy các loại quạt điện, động cơ hoặc các thiết bị điện khác trong gia đình/văn phòng, chúng chỉ cần một dòng nhỏ mà vẫn gây phát nhiệt, trường hợp này thì aptomat không bảo vệ được.

Trong các trường hợp sự cố đối với các thiết bị điện gây phát nhiên, nhiều khả năng là chúng làm cháy dây dẫn được bọc cách điện, do đó sẽ xuất hiện dòng điện rò ra vỏ thiết bị, và có thể chúng được truyền xuống đất. Không chỉ thế, trong các trường hợp khác thì dòng điện có nhiều khả năng rò xuống đất và làm mất cân bằng giữa dòng điện đi và dòng điện về trong một mạng điện gia đình. Vậy là ELCB có mặt để ngắt điện.

Lắp đặt ELCB trong mạng điện gia đình, văn phòng

Một mạng điện gia đình (hoặc cả đối với các văn phòng) lý tưởng nhất là lắp các ELCB theo các cấp độ khác nhau theo từng mức phân nhánh của sự cung cấp điện nhằm đảm bảo phù hợp với tình trạng làm việc của chúng. Giả sử mạng điện gia đình của bạn có nhiều nhánh (ví dụ nhiều tầng trong một ngôi nhà) thì sự không hoàn hảo của hệ thống dây dẫn có thể làm cho dòng rò xuống đất tổng là lớn.

Cách lắp đặt ELCB trong gia đình như thế nào là hiệu quả luôn đạt chất lượng cao khi sử dụng. Tốt nhất là nên lắp một ELCB tổng với một tham số lớn về tổng cường độ dòng điện chịu đựng qua nó, có dòng rò định mức cao, lắp các nhánh con các ELCB có tham số nhỏ hơn. Cách lắp này còn giúp khoanh vùng các vùng bị rò điện mà không phải dò từng vị trí xem chỗ nào gây rò rỉ nữa.

Công dụng của ELCB có thể xem là rất quan trọng hiện nay nhằm mục đích chính là đảm bảo an toàn cho toàn bộ hệ thống điện. Dễ dàng nhận thấy ELCB hoạt động dựa theo sự so sánh giữa dòng điện đi và dòng điện về để phát hiện sự chênh lệch dòng điện là bao nhiêu ở phía tải – tức là phía hộ tiêu thụ của bạn. Nếu sự chênh lệch này lớn hơn một giới hạn nào đó thì chúng sẽ ngắt điện.

Bình nóng lạnh là một thiết bị điện được nhiều người dân có kinh tế khá giả lắp đặt hiện nay. Việc đảm bảo an toàn khi sử dụng là điều cần thiết khi chúng thường ở gần nơi có nhiều nước và hơi nước. Việc tích hợp thiết bị ELCB vào máy nước nóng và bình nóng lạnh để đảm bảo an toàn cho người sử dụng. Vậy  ELCB là gì? Vì sao sử dụng máy nóng lạnh đều cần có ELCB. Hãy tìm hiểu cùng chúng tôi nhé!

ELCB: (viết tắt của Earth Leakage Circuit Breaker) là tên của một loại thiết bị chống dòng rò. Trên thực chất thì ELCB là loại MCCB hay MCB bình thường nhưng được lắp thêm bộ cảm biến dòng rò. ELCB có chức năng chính là phát hiện sự cố ngắn mạch và ngay lập tức ngắt điện tự động để vừa bảo vệ quá tải, vừa bảo vệ dòng rò ở mạch điện phía sau nó. Vị trí ELCB thường được mắc là sẽ ở đầu nguồn điện.

Cầu dao này có chức năng ngắt kết nối giữa thiết bị với mạch điện bất cứ khi nào xuất hiện rò điện thông qua cơ thể con người khi chạm phải các phần mạng điện của thiết bị.

Như vậy, mục đích chính của ELCB là để hạn chế sự cố chạm điện bên trong máy, ngắt điện khi có sự cố, đảm bảo an toàn cho tính mạng con người cũng như phòng chống cháy nổ.

 

Với tính năng ưu việt như trên ELCB được các nhà sản xuất máy nước nóng lựa chọn để tích hợp vào máy nước nóng đảm bảo an toàn cho người dùng và phòng chống cháy nổ.

Cấu tạo ELCB

ELCB loại vận hành dựa trên so sánh dòng điện (current operated) có cấu tạo giống như một aptomat nhưng có thêm mạch điện so sánh dòng điện đi qua nó về phía thiết bị tiêu thụ điện.

Nguyên lý hoạt động ELCB

ELCB so sánh dòng điện theo các chiều đi và về trong mỗi chu kỳ để phát hiện sự chênh lệch nhau, từ đó ngắt điện thông qua một cuộn dây cảm ứng với tất cả các dây pha (bao gồm dây trung tính nếu có) đi qua nó. Nếu xuất hiện sự chênh lệch dòng điện đi và về có nghĩa là xuất hiện một dòng điện đi khỏi thiết bị tiêu thụ điện rò xuống đất. Lúc này ELCB sẽ so sánh mức độ dòng dò với ngưỡng cho phép của nó để có thể ngắt điện.

ELCB đươc ứng dụng trong rất nhiều sản phẩm thiết bị điện, phổ biến nhất là trong các loại máy nước nóng làm nóng nước trực tiếp. Mục đích chính của ELCB là để hạn chế sự cố chạm điện bên trong máy, ngắt điện khi có sự cố, đảm bảo an toàn cho tính mạng con người cũng như phòng chống cháy nổ cho máy bình nóng lạnh.

Thông thường thì ELCB được lắp đặt bên trong máy nước nóng, tuy nhiên, để an toàn hơn, bạn cũng có thể lắp thêm một ELCB kế bên máy nước nóng, đặc biệt là máy nước nóng trực tiếp.

tại sao cần có ELCB trên máy nước nóng và bình nóng lạnh

Nhiều người vẫn hay lầm ELCB là CB – cầu dao tự động chống ngắt mạch. Tuy nhiên CB chỉ có tác dụng ngắt điện khi có sự cố chạm mạch chứ không có chức năng phát hiện rò rỉ điện ELCB. Vậy nên, ELCB an toàn hơn rất nhiều so với CB.

ELCB là thiết bị rất hữu dụng trong cuộc sống hiện nay, giúp đảm bảo an toàn cho cuộc sống con người nhất là trong việc sửu dụng các thiết bị nóng lạnh đang ngày càng được lắp đặt nhiều. Theo dõi chuyên mục của chúng tôi để nhận những kiến thức về điện bổ ích khác các bạn nhé!