UPS

Việc mất điện đột ngột gây ra những ảnh hưởng không nhỏ trong quá trình làm việc. Sử dụng thiết bị lưu điện UPS lúc này là điều cần thiết để đảm bảo giảm thiểu những thiệt hại cho quá trình mất điện đột ngột như không kiệm lưu dữ liệu, chập cháy nổ hệ thống điện,…Dưới đây là những tổng hợp tất tần tật những điều cần biết về thiết bị này mà chúng tôi muốn gửi đến các bạn.

Thiết bị lưu điện UPS là gì?

Bộ lưu điện UPS ( là từ viết tắt của Uninterruptible Power Supply) hay nói cách khác bộ lưu điện là thiết bị có thể cung cấp điện năng trong khoảng thời gian tương ứng với công suất thiết kế nhằm duy trì hoạt động của thiết bị điện không bị gián đoạn khi điện lưới gặp sự cố.

Phân loại UPS

Dựa vào nguyên tắc hoạt động UPS được chia thành các dòng sản phẩm bộ lưu điện chính như sau: UPS Offline và UPS Online. Trong đó UPS Offline lại chia làm 2 loại là UPS Offline tiêu chuẩn và UPS cải tiến công nghệ Line Interactive.

Bộ lưu điện dòng Offline: đây là dòng sản phẩm UPS đang được sử dụng nhiều nhất trên thị trường bởi giá thành và các lợi ích mà nó mang lại. Nhưng mặt còn hạn chế của dòng này là chưa có chức năng ổn áp.Thời gian chuyển mạch có thể mất từ 2-10 phút.

Bộ lưu điện Online:Dòng này có tính năng giúp loại bỏ những sự cố của điện lưới do điện áp đầu vào luôn được điều chế trước khi cấp cho tải sử dụng. Hoạt động liên tục giúp phụ tải luôn được hoạt động an toàn nên thời gian chuyển mạch của dòng này chỉ mất 0 phút. Dòng này máy thường có công suất từ 1KVA đến 500KVA.

Bộ lưu điện cải tiến công nghệ Line Interactive: Dòng nay đã khắc phục được những nhược điểm của dòng tiêu chuẩn trên là có thêm chức năng ổn áp để điiều chỉnh điện áp đầu ra dùng cho tải thiết bị. Nếu điện lưới không ổn đinh UPS cải tiến công nghệ Line Interactive sẽ tự động chuyển nấc để đáp ứng nhu cầu sử dụng của mạch điện.

Sự khác biệt giữa các loại UPS

Sau khi kiểm tra bằng các công cụ tính toán, bạn cần phân biệt giữa các loại công nghệ trên UPS hiện nay.

Về cơ bản, có 3 nguyên tắc thiết kế UPS hiện nay, trong đó thiết kế rẻ tiền có tên Offline/Standby UPS. Đây là một thiết kế cơ bản nhất, cung cấp khả năng sạc pin và khi mất điện sẽ phóng điện như một pin dự phòng với thời gian chuyển đổi mất khoảng 20 – 100 ms, nói chung là trong ngưỡng chịu đựng của hầu hết các thiết bị điện tử.

Trong khi đó, chuẩn Line- Interactive UPS có một thiết kế tương tự Offline/Standby UPS nhưng có trang bị một biến tần đặc biệt giúp xử lý tốt hơn khi gặp sự cố với điện. Nếu bạn sống trong khu vực thường xuyên điện bị sụt áp hoặc các vấn đề với dòng điện (không ổn định), đây chắc chắn phải là lựa chọn ưu tiên hàng đầu.

Cuối cùng là Online UPS, loại đắt tiền nhất của UPS vì nó đòi hỏi mức độ cao hơn, hoàn toàn cô lập với các thiết bị gắn liền với nó từ nguồn điện lưới và có khả năng giúp tất cả các thiết bị điện của bạn đạt mức độ ổn định rất cao. Tuy nhiên, mức chi phí mà bạn phải bỏ ra cho loại UPS này cao hơn khoảng 200 – 400% so với Line-Interactive UPS, và phạm vi áp dụng sản phẩm là không phổ biến với người sử dụng thông thường.

Nguyên lý hoạt động

Đối với dòng điện 1 pha trong các hệ thống điện hiện nay UPS hoạt động theo cơ chế dưới đây:

Khi nguồn điện AC hoạt động bình thường:

Tức là khi nguồn điện lưới không gặp sự cố mất điện thì nguồn điện sẽ được cung cấp thẳng từ AC vào phụ tải(thiết bị).Đồng thời nuôi cho máy gắn thuận lưu AV/VC 12V Và tiếp tục nạp điện cho pin được sạc liên tục.

Khi nguồn AC bị mất:

Lúc này AC sẽ không có điện để cung cấp trực tiếp cho tải  thì nguồn điện nghịch lưu VC/AC 12 sẽ được lấy từ pin đã sạc từ trước và nguồn nghịch lưu sẽ tự động chuyển thành dòng điện 220V để cung cấp cho tải sử dụng.

Những nơi cần đến một UPS

Thị trường UPS là rất đa dạng, từ loại chỉ cung cấp thời gian lưu trữ 10 phút, đủ để thực hiện việc lưu dữ liệu đang làm việc cho một máy tính đơn lẻ, cho đến loại cao cấp có thể dùng cho cả một hệ thống máy tính văn phòng cùng với các thiết bị điện tử khác như modem, router hay thiết bị phát sóng wifi… Bạn cần suy nghĩ cẩn thận khi chọn lựa bộ lưu điện gia đình cho mình để tránh việc lãng phí tiền bạc một cách không cần thiết.

Tiêu chí cần biết khi chọn mua bộ lưu điện UPS

Thời gian lưu điện của UPS

Tùy vào nhu cầu muốn sử dụng điện bao lâu sau khi điện lưới bị mất mà bạn nên tính toán thời gian lưu điện cho UPS.

Công suất UPS phù hợp

Số lượng cổng cắm chỉ quyết định đến số thiết bị bạn muốn sử dụng trên UPS, tuy nhiên, nếu UPS có công suất nhỏ mà nhiều cổng cắm thì cũng không thể sử dụng nhiều thiết bị cùng 1 lúc.

Chế độ bảo hành bộ lưu điện

Chế độ bảo hành của bộ lưu điện giúp bạn đảm bảo rằng khi xảy ra bất cứ lỗi nào, hỏng hóc kỹ thuật nào bạn cũng sẽ được hỗ trợ. Thông thường, một bộ lưu điện chính hãng sẽ được bảo hành khoảng 12 tháng.

Đối với mỗi thương hiệu khác nhau, chế độ bảo hành sẽ khác nhau. Thế nên, khi mua bộ lưu điện, bạn nên quan tâm đến chế độ bảo hành và các điều khoản liên quan mà nhà sản xuất đưa ra.

Các tính năng khác của UPS

UPS không chỉ giúp bạn duy trì hoạt động của các thiết bị khi mất điện mà còn giúp bạn ổn định điện áp, thiết lập, theo dõi điện năng tiêu thụ…

Tới đây các bạn đã có thể thấy được tầm quan trọng của thiết bị này rồi đúng không nào. Hãy chọn ngay cho mình một thiết bị chất lượng để đảm bảo công việc của bạn luôn ổn định. Đồng thời hỗ trợ bảo vệ các thiết bị điện của bạn một cách hiệu quả.

UPS đóng vai trò rất quan trọng trong việc ngăn chặn sự cố mất điện đột ngột gây ra mất dữ liệu trong quá trình làm việc của con người hiện nay. Vậy khi sử dụng thiết bị này có những đặc điểm gì cần lưu tâm chú ý hãy cùng chúng tôi tìm hiểu qua bài viết dưới đây.

1. Thời gian hoạt động của UPS là bao lâu?

Tùy thuộc vào mỗi loại UPS, và cách sử dụng của bạn mà thời gian này thay đổi rất lớn. Dung lượng điện tích trong bình ắc- quy là yếu tố đầu tiên ảnh hưởng đến thời gian hoạt động của nó. Dung lượng này càng lớn thì thời gian hoạt động của bộ lưu điện càng lâu. Thông thường, các UPS có thể hoạt động liên tục 15 đến 30 phút trước khi cần nạp lại bình ắc-quy. Yếu tố thứ hai ảnh hưởng đến thông số thời gian hoạt động của bộ lưu điện, là tổng công suất của các thiết bị điện kết nối vào UPS và sử dụng đồng thời lúc cúp điện.

2. Khi nào tôi cần dùng bộ lưu điện?

Khi bạn dùng máy tính để bàn và các thiết bị ngoại vi bằng cách cắm trực tiếp vào nguồn điện nhà. Việc cúp điện sẽ ảnh hưởng đến hoạt động của chúng. UPS hoạt động bằng cách sử dụng một bình ắc-quy gắn sẵn bên trong, và một mạch chuyển tức thời giữa nguồn điện cấp bên ngoài và điện từ bình ắc-quy. Điều này giúp giữ nguồn cấp cho máy tính để bàn và các thiết bị ngoại vi được liên tục. Người ta còn dùng UPS để cấp điện liên tục cho các thiết bị báo cháy.  Hay camera quan sát để chúng hoạt động liên tục, dù nguồn điện chính bị cắt.

Với các máy tính xách tay có dùng pin, bộ lưu điện kiểu này này gần như không có tác dụng đáng kể. Nó như một viên pin phụ, giúp bạn có thể dùng máy tính xách tay của mình lâu hơn khi bị cúp điện. Tuy nhiên, nó sẽ giúp cho các thiết bị ngoại vi cần thiết như Router ADSL hoạt động, để bạn có thể giữ và sử dụng kết nối internet chung với máy tính xách tay lúc nguồn điện nhà bị cúp.

Vì thế, nếu bạn đang dùng máy tính xách tay, kết nối Internet 3G và không cần một phụ kiện nào khác khi cúp điện, bạn không cần dùng đến UPS.

3. Làm sao để tính được công suất của bộ lưu điện cần mua?

Công suất của các bộ lưu điện tỉ lệ thuận với giá thành của chúng. Nếu bạn vì tiết kiệm mà mua loại có công suất quá nhỏ, thì thời gian hoạt động của UPS sẽ rất ngắn, có thể không đáp ứng được nhu cầu của bạn. Ngược lại, nếu bạn vung tay mua những dòng UPS quá mạnh, thì chi phí sẽ đội lên quá cao, trong khi bạn có thể không bao giờ dùng đến.

Về mặc nguyên tắc, công suất của UPS mà bạn mua tối thiểu phải bằng công suất thực mà máy tính và các thiết bị ngoại vi mà bạn định sử dụng lúc cúp điện. Công suất của bộ lưu điện được tính theo đơn vị Volt-Amps (VA), và bạn cần phải sử dụng một công thức chuyển đổi để so sánh nó với công suất thực của máy tính, vốn thường được tính bằng đơn vị Watts (W).

Bạn hãy tính bằng cách lấy giá trị công suất của bộ lưu điện tính theo đơn vị VA nhân với hệ số 0,7 để có giá trị công suất tính theo đơn vị W. Theo cách tính này thì một UPS có công suất 2000(VA) * 0,7 = 1400(W) sẽ thừa sức đáp ứng cho khoảng hai chiếc máy tính cá nhân, Router ADSL và một chiếc máy in nhỏ.

4. Có thể cắm toàn bộ các thiết bị ngoại vi vào UPS hay không?

Do công suất của một bộ lưu điện có giới hạn, nên bạn đừng cắm mọi thiết bị vào đó. Máy tính và router ADSL là hai thứ nên dùng với UPS. Vì lúc nguồn điện nhà đang ổn định, UPS chỉ là điểm nối tiếp giữa các thiết bị và nguồn điện. Nhưng khi nguồn điện bị cúp, việc bạn cắm quá nhiều thiết bị vào UPS, đặc biệt là các thiết bị có công suất lớn như máy in hay máy quét ảnh… Sẽ làm giảm đáng kể thời gian hoạt động của bộ lưu điện. Như vậy, thời gian hoạt động của UPS có thể không còn đủ để bạn tắt máy, sao lưu dữ kiện, hay kịp chờ đến lúc nguồn điện nhà được cung cấp trở lại.

5. Nên ưu tiên chọn dòng UPS được chế tạo theo công nghệ nào?

Có ba dòng sản phẩm UPS chính dựa trên công nghệ chế tạo và nguyên tắc hoạt động của chúng. Bạn nên ưu tiên chọn lựa theo thứ tự như sau:

Dòng UPS online: Các sản phẩm thuộc loại này chỉ dùng nguồn điện nhà cho việc sạc bình ắc-quy của nó mà thôi. Nguồn điện cấp ra cho thiết bị được chuyển từ nguồn điện một chiều của bình ắc-quy thành nguồn điện xoay chiều thông qua một mạch chuyển. Loại UPS này có độ ổn định cao nhất, nhưng giá thành lại cao hơn các dòng khác đến bốn lần.

Dòng UPS offline Line interactive: Loại UPS này sử dụng một bộ cảm biến nằm giữa nguồn vào và nguồn ra, cho phép hiệu chỉnh công suất tải phù hợp với thiết bị. Khi nguồn điện vào bị mất, mạch chuyển sẽ tự động chuyển sang chế độ dùng điện từ bình ắc-quy. Dòng UPS Offline Line-Interactive này rất cần thiết khi bạn sử dụng máy tính trong khu vực có nguồn điện nhà chập chờn.

Dòng UPS offline: Đây là dòng sản phẩm UPS rẻ tiền nhất, vì nó chỉ hoạt động theo nguyên tắc cơ bản nhất của bộ lưu điện dự phòng (Standby Power System – SPS). Khi nguồn điện nhà đang hoạt động, nó sẽ được đưa thẳng tới thiết bị sử dụng. Khi nguồn cấp điện bị mất, một mạch chuyển tức thời sẽ chuyển sang chế độ dùng bình ắc quy. Điểm yếu của cách hoạt động này, là có một độ trễ trong thao tác chuyển từ nguồn điện nhà sang bình ắc-quy và gây sụt áp trong một vài miligiây. Nên những thiết bị hay máy tính quá nhạy cảm với sự thay đổi điện áp sẽ không phù hợp với loại UPS này.

6. Sử dụng và bảo quản bộ lưu điện như thế nào để tăng tuổi thọ của chúng?

– Đặt bộ lưu điện ở nơi thoáng  mát và khô ráo.

– Định kỳ hãy kiểm tra bình ắc-quy, là bộ phận chính trong việc cung cấp nguồn điện dự phòng. Nếu bình điện bị phù, nghĩa là nó bị hỏng. Hãy thay thế ngay để đảm bảo thời lượng mà UPS hoạt động khi nguồn điện nhà bị cúp.

– Nếu không cần thiết, đừng dùng máy in khi UPS đang hoạt động. Việc in ấn tốc độ cao sẽ tiêu thụ một lượng điện lớn trong một thời gian ngắn, có thể gây quá tải và làm hỏng bộ lưu điện.

– Không lạm dụng khả năng lưu điện của UPS cho đến khi cạn kiệt nguồn ắc-quy, để làm việc, chơi game hay lướt web, mà cần tranh thủ sao lưu tài liệu và tiến hành tắt máy. Vì khi bị sử dụng đến cạn kiệt, bộ ắc-quy bên trong UPS sẽ rất mau hỏng.