Hướng Dẫn Đấu Dây Biến Tần LS Với Biến Trở Điều Chỉnh Tốc Độ

Biến tần LS có thể sử dụng biến trở để tạo tín hiệu đặt tần số thông qua ngõ vào analog. Với LS G100 và S100, các chân chính sử dụng là VR, V1 và CM. VR cấp nguồn tham chiếu cho biến trở, V1 nhận tín hiệu điện áp từ chân giữa của biến trở và CM là chân chung. LS quy định biến trở 1–5kΩ cho các ngõ vào này. Sau khi đấu dây, cần cài nguồn đặt tần số từ ngõ vào V1 thay vì chỉ đấu dây rồi chạy thử.

Đấu biến trở vào biến tần LS để làm gì?

Biến trở được sử dụng để điều chỉnh tần số đặt cho biến tần LS bằng cách thay đổi tín hiệu điện áp đưa vào ngõ vào analog. Thay vì dùng phím trên keypad để tăng hoặc giảm tần số, người vận hành có thể xoay núm biến trở. Khi vị trí con chạy thay đổi, điện áp tại chân tín hiệu cũng thay đổi. Biến tần LS nhận tín hiệu này và chuyển thành giá trị tần số theo cấu hình đã cài đặt.

Với các dòng LS G100 và LS S100, hệ thống điều khiển biến trở sử dụng các đầu VR, V1 và CM. Tài liệu LS xác định VR là đầu dùng cho biến trở, V1 là ngõ vào điện áp đặt tần số và CM là đầu chung. Cách đấu này phù hợp với những hệ thống cần điều chỉnh tốc độ động cơ bằng một núm xoay đơn giản, chẳng hạn băng tải, quạt, bơm hoặc các máy có yêu cầu thay đổi tốc độ bằng tín hiệu analog.

Chân VR, V1, CM trên biến tần LS là gì?

Đây là ba chân cần quan tâm khi đấu biến trở trực tiếp vào nhiều dòng biến tần LS.

• VR: đầu cấp điện áp tham chiếu cho biến trở.
• V1: ngõ vào điện áp dùng để nhận tín hiệu đặt tần số.
• CM: chân chung của mạch điều khiển.

Đối với G100, tài liệu LS ghi rõ VR có điện áp đầu ra tối đa 12V và dòng tối đa 100mA; biến trở được chỉ định trong khoảng 1–5kΩ. Ngõ V1 nhận tín hiệu điện áp đơn cực 0–10V, tối đa 12V. S100 cũng có các chân VR, V1 và CM. Tài liệu kỹ thuật LS xác định VR dùng cho biến trở 1–5kΩ và V1 có ngõ vào đơn cực 0–10V, tối đa 12V.

Sơ đồ đấu dây biến trở vào biến tần LS

Biến trở sử dụng cho ngõ vào điện áp của LS có ba chân. Hai chân ngoài tạo thành hai đầu của phần điện trở, còn chân giữa là chân con chạy.

Sơ đồ đấu dây cơ bản:

       BIẾN TRỞ
      ┌─────────┐
VR ───┤  Chân 1 │
      │         │
V1 ───┤  Chân 2 │  ← Chân giữa
      │         │
CM ───┤  Chân 3 │
      └─────────┘

BIẾN TẦN LS
VR  → Một chân ngoài của biến trở
V1  → Chân giữa của biến trở
CM  → Chân ngoài còn lại

LS Electric cũng đưa ra sơ đồ đấu biến trở của G100 theo đúng cấu trúc VR – V1 – CM. Biến trở được chỉ định là loại 1–5kΩ, 1/2W. Điểm cần chú ý là chân giữa của biến trở phải đưa về V1. Hai chân ngoài nối giữa VR và CM.

Biến trở 1kΩ đến 5kΩ dùng cho biến tần LS

Không nên chọn biến trở chỉ dựa vào hình dạng hoặc giá trị phổ biến trên thị trường. Thông số của biến trở cần phù hợp với ngõ vào của biến tần. Đối với G100, LS quy định biến trở trong khoảng 1–5kΩ, công suất 1/2W cho mạch điều khiển bằng biến trở. Tài liệu hướng dẫn của LS cũng thể hiện rõ sơ đồ ba chân VR, V1 và CM.

S100 cũng sử dụng biến trở 1–5kΩ cho ngõ vào VR theo tài liệu kỹ thuật của LS. Vì vậy, với các model này, có thể sử dụng biến trở nằm trong phạm vi mà LS quy định thay vì tự chọn giá trị quá lớn hoặc quá nhỏ.

Cách hoạt động của biến trở điều khiển tần số LS

Khi biến trở được đấu vào VR – V1 – CM, VR cung cấp điện áp tham chiếu cho hai đầu của phần điện trở. Chân giữa của biến trở lấy ra một phần điện áp tùy theo vị trí núm xoay. Điện áp này được đưa vào V1. LS G100 quy định V1 có thể nhận tín hiệu điện áp đơn cực 0–10V. Vì vậy, khi xoay biến trở từ một đầu sang đầu còn lại, điện áp tại V1 thay đổi trong phạm vi tương ứng. Biến tần sau đó quy đổi tín hiệu V1 thành giá trị đặt tần số theo tham số đang được cài đặt.

Có thể hình dung chuỗi điều khiển như sau: Xoay biến trở → điện áp V1 thay đổi → biến tần nhận tín hiệu analog → tần số đặt thay đổi → tốc độ động cơ thay đổi.

Cách đấu biến trở vào biến tần LS G100

LS G100 là dòng biến tần có ngõ vào analog phục vụ việc đặt tần số bằng tín hiệu điện áp. Các đầu liên quan đến biến trở là VR, V1 và CM. Đấu dây như sau:

• Chân ngoài thứ nhất của biến trở → VR.
• Chân giữa của biến trở → V1.
• Chân ngoài còn lại → CM.

Sơ đồ LS công bố cho G100 xác định biến trở 1–5kΩ, 1/2W và ba chân lần lượt liên quan đến VR, V1, CM.

Cài nguồn đặt tần số cho G100

Đấu dây đúng vẫn chưa đủ để biến trở điều khiển được tần số. G100 phải được cài đặt để nhận giá trị đặt tần số từ V1. Hướng dẫn của LS cho G100 mô tả việc thay đổi mục Frq sang lựa chọn V1, sau đó kiểm tra lại bằng cách xoay biến trở và quan sát tần số thay đổi. Trong tài liệu G100, LS cũng có hướng dẫn riêng cho trường hợp chuyển cấu hình từ một dòng biến tần khác sang G100. Một cấu hình cũ không phải lúc nào cũng được chuyển sang G100 theo đúng số thứ tự tham số cũ; cần kiểm tra lại các thông số của G100.

Cách đấu biến trở vào biến tần LS S100

LS S100 cũng sử dụng nhóm đầu điều khiển VR, V1 và CM cho mạch đặt tần số bằng biến trở. Cách đấu cơ bản:

• VR: nối với một đầu ngoài của biến trở.
• V1: nối với chân giữa.
• CM: nối với đầu ngoài còn lại.

Tài liệu S100 của LS xác định VR có đầu ra tối đa 12V và hỗ trợ biến trở 1–5kΩ; V1 nhận tín hiệu đơn cực 0–10V, tối đa 12V. Phần cài đặt tham số của S100 cần thực hiện theo đúng manual của S100. Không nên lấy nguyên mã tham số của G100 để áp dụng cho S100 chỉ vì hai dòng cùng sử dụng VR, V1 và CM.

Đảo chiều tăng giảm tốc độ bằng cách đổi chân biến trở

Nếu sau khi đấu dây, xoay biến trở theo chiều kim đồng hồ nhưng tần số lại giảm thay vì tăng, nguyên nhân có thể nằm ở chiều đấu của hai chân ngoài. Có thể đổi hai chân ngoài của biến trở giữa VR và CM để thay đổi chiều tăng giảm của tín hiệu. Chân giữa vẫn giữ kết nối với V1.

Cấu hình:

Cách 1:
VR → chân ngoài 1
V1 → chân giữa
CM → chân ngoài 2

Nếu chiều điều chỉnh ngược mong muốn:

VR → chân ngoài 2
V1 → chân giữa
CM → chân ngoài 1

Không đổi chân giữa sang vị trí khác một cách tùy ý. Chân giữa là chân lấy tín hiệu analog đưa vào V1.

Biến trở có điều khiển được Start và Stop không?

Không. Biến trở trong cấu hình này chủ yếu tạo giá trị đặt tần số. Lệnh chạy và dừng động cơ là một chức năng điều khiển riêng. G100 có các ngõ vào đa chức năng P1, P2, P3… và các ngõ này có thể được sử dụng cho các lệnh điều khiển tùy cấu hình. Theo cấu hình mặc định được LS công bố, P1 là FX, P2 là RX, P3 là BX và P4 là RST trên các cấu hình G100 tương ứng.

Do đó, một hệ thống điều khiển bằng biến trở thường có hai phần:

• Biến trở VR–V1–CM: điều chỉnh tần số.
• Nút nhấn/công tắc hoặc lệnh điều khiển: chạy, dừng, thuận, nghịch tùy cấu hình.

Cách phân tách này giúp biến trở không bị hiểu nhầm là thiết bị Start/Stop.

Ví dụ cài đặt biến tần LS G100 điều khiển bằng biến trở

Giả sử hệ thống gồm:

• Biến tần LS G100.
• Động cơ 3 pha.
• Biến trở 1–5kΩ, 1/2W.
• Điều khiển tần số bằng tín hiệu điện áp V1.

Trình tự thực hiện:

Bước 1: Ngắt nguồn và thực hiện đấu dây theo sơ đồ của đúng model G100.

Bước 2: Nối hai chân ngoài của biến trở vào VR và CM.

Bước 3: Nối chân giữa của biến trở vào V1.

Bước 4: Kiểm tra lại toàn bộ dây điều khiển.

Bước 5: Cấp nguồn sau khi hoàn tất kiểm tra an toàn.

Bước 6: Cài nguồn đặt tần số của G100 về V1 theo hướng dẫn của LS.

Bước 7: Chạy thử ở tần số thấp.

Bước 8: Xoay biến trở và quan sát giá trị tần số trên biến tần.

LS hướng dẫn trực tiếp việc đấu VR/V1/CM và kiểm tra sự thay đổi tần số bằng cách xoay biến trở trên G100.

Biến trở xoay nhưng tần số biến tần LS không thay đổi

Đây là lỗi thường gặp khi lắp đặt mạch điều khiển bằng biến trở. Không nên kết luận ngay rằng biến tần hoặc biến trở bị hỏng. Có thể kiểm tra theo trình tự:

Kiểm tra chân VR, V1 và CM

Kiểm tra xem chân giữa của biến trở đã nối đúng vào V1 hay chưa. Hai chân ngoài phải nối giữa VR và CM.

Kiểm tra nguồn đặt tần số

Biến tần có thể vẫn đang lấy tần số từ keypad hoặc nguồn tham chiếu khác. Khi đó xoay biến trở sẽ không làm giá trị đặt thay đổi.

Kiểm tra tín hiệu điện áp tại V1

Có thể dùng đồng hồ đo phù hợp để kiểm tra điện áp giữa V1 và CM. Khi xoay biến trở, điện áp phải thay đổi theo chiều xoay. Nếu điện áp không thay đổi, cần kiểm tra biến trở và dây dẫn. Nếu điện áp thay đổi nhưng biến tần không thay đổi giá trị đặt, cần kiểm tra cấu hình ngõ vào và tham số nguồn đặt tần số.

Kiểm tra giới hạn tần số

Ngay cả khi tín hiệu analog thay đổi, tần số hiển thị vẫn có thể bị giới hạn bởi các thông số tần số thấp, tần số cao hoặc các chức năng giới hạn khác của biến tần.

Biến trở điều khiển LS nhưng tốc độ động cơ không ổn định

Nếu tín hiệu V1 thay đổi không ổn định, nguyên nhân có thể liên quan đến chất lượng biến trở, dây điều khiển, nhiễu điện hoặc cách đi dây trong tủ. Mạch analog nên được bố trí phù hợp với yêu cầu EMC của biến tần. Dây tín hiệu điều khiển không nên tùy tiện đi chung với các dây công suất gây nhiễu.

Trong trường hợp cần truyền tín hiệu đặt tốc độ đi xa hoặc trong môi trường nhiễu cao, phương án sử dụng tín hiệu 4–20mA có thể được xem xét nếu biến tần và thiết bị điều khiển hỗ trợ. G100 có ngõ vào dòng I2 với dải 0–20mA hoặc 4–20mA theo cấu hình sản phẩm.

Có thể vừa dùng biến trở vừa dùng tín hiệu 4–20mA cho G100 không?

G100 có cả ngõ vào điện áp V1 và ngõ vào dòng I2. LS có tài liệu riêng mô tả cấu hình sử dụng biến trở kết hợp với tín hiệu dòng 4–20mA. Trong cấu hình này, LS lưu ý rằng khi sử dụng biến trở để điều khiển tần số thì tín hiệu 4–20mA tại I2 phải được ngắt; khi sử dụng 4–20mA để điều khiển tần số thì tín hiệu DC 0–10V tại V1 phải được ngắt. Nếu sử dụng đồng thời, chức năng có thể hoạt động theo cơ chế override tùy cấu hình.

Đây là cấu hình cần đọc đúng tài liệu G100 trước khi đấu dây, không nên nối đồng thời hai nguồn tín hiệu vào theo cách tùy ý.

Những lỗi cần tránh khi đấu biến trở vào biến tần LS

• Đấu nhầm chân giữa của biến trở.
• Đưa chân giữa vào VR thay vì V1.
• Không nối chân CM theo sơ đồ của biến tần.
• Dùng biến trở ngoài phạm vi LS quy định.
• Đấu dây đúng nhưng chưa cài nguồn đặt tần số về V1.
• Lấy tham số của G100 áp dụng nguyên cho S100 hoặc dòng LS khác.
• Đấu tín hiệu analog cùng đường dây công suất mà không xét đến nhiễu.
• Tháo hoặc đấu dây điều khiển khi thiết bị chưa được đưa về trạng thái an toàn.

 

Điện Hạ Thế cung cấp biến tần LS G100, S100

Điện Hạ Thế cung cấp biến tần LS phục vụ các hệ thống điều khiển động cơ, máy móc và tự động hóa công nghiệp. Các dòng LS G100 và LS S100 đều có ngõ vào analog phục vụ việc đặt tần số. G100 sử dụng các đầu VR, V1, CM cho biến trở 1–5kΩ; S100 cũng có cấu hình VR, V1, CM và ngõ V1 0–10V. Điện Hạ Thế cung cấp biến tần LS theo công suất và nhu cầu sử dụng. Khi cần lựa chọn model, biến trở hoặc sơ đồ đấu dây, có thể liên hệ:

Điện thoại: 0907 764 966

Website: www.dienhathe.com

Câu hỏi thường gặp về đấu biến trở vào biến tần LS

Biến trở biến tần LS đấu vào chân nào?

Với LS G100 và S100, mạch biến trở sử dụng ba chân chính VR, V1 và CM. Hai chân ngoài của biến trở nối với VR và CM; chân giữa nối V1. G100 và S100 quy định biến trở trong khoảng 1–5kΩ cho cấu hình này.

Biến trở LS 5kΩ đấu vào G100 được không?

Được nếu biến trở đúng loại và nằm trong phạm vi LS quy định. Tài liệu G100 xác định biến trở 1–5kΩ, 1/2W cho mạch điều khiển bằng biến trở.

Đã đấu VR, V1, CM nhưng xoay biến trở không thay đổi tần số phải làm sao?

Kiểm tra ba phần chính: dây đấu biến trở, điện áp tại V1 so với CM và nguồn đặt tần số của biến tần. Với G100, LS hướng dẫn chọn nguồn đặt tần số về V1 rồi kiểm tra giá trị tần số thay đổi khi xoay biến trở.