Cách Đấu Nối Mạch Điều Khiển Khởi Động Từ Với Rơ-le Nhiệt ABB
Saturday, November 21, 2026 Category: Thiết Bị Đóng CắtĐể bảo vệ động cơ khỏi quá tải, bạn mắc nối tiếp tiếp điểm thường đóng (NC) 95-96 của rơ-le nhiệt ABB với cuộn hút A1-A2 của contactor. Khi động cơ quá tải, rơ-le nhiệt tác động, 95-96 mở ra, cuộn hút mất điện, contactor nhả và động cơ dừng. Mạch động lực đi theo thứ tự: nguồn, thiết bị bảo vệ ngắn mạch, contactor, rơ-le nhiệt, động cơ. Bài này hướng dẫn từng bước, kèm hai sơ đồ nguyên lý.
Lưu ý: chỉ thực hiện khi đã cắt nguồn và do người có chuyên môn điện làm. Thông số dẫn theo tài liệu ABB; trước khi đấu thật, hãy đối chiếu datasheet đúng mã hàng bạn dùng.
Chuẩn bị: contactor và rơ-le nhiệt ABB cần khớp nhau
Rơ-le nhiệt ABB TF42 lắp trực tiếp được lên contactor ABB AF09 đến AF38. Theo datasheet, TF42 có dải chỉnh dòng từ 0,10 A đến 40 A, cấp tác động (trip class) 10, hai tiếp điểm phụ gồm 1 NC (95-96) và 1 NO (97-98). Với contactor lớn hơn, ABB dùng các dòng rơ-le nhiệt khác (ví dụ dòng TA); bạn có thể xem danh sách tại trang rơ-le nhiệt ABB và contactor ABB.
Điểm cần kiểm tra trước khi mua và lắp:
- Dòng định mức động cơ phải nằm trong dải chỉnh của rơ-le nhiệt (đọc trên nhãn động cơ).
- Điện áp cuộn hút của contactor phải khớp nguồn mạch điều khiển. Ví dụ, datasheet contactor AF09-30-01-11 ghi cuộn hút 24 đến 60 V (50/60 Hz) hoặc 20 đến 60 V DC, nên không thể cấp thẳng 220 V cho mã này.
- Tiếp điểm phụ của contactor phải đủ cho mạch tự giữ. AF09-30-01-11 chỉ có 1 tiếp điểm phụ NC tích hợp (ký hiệu 21-22), nên muốn tự giữ cần chọn mã có sẵn tiếp điểm NO hoặc dùng khối tiếp điểm phụ tương thích theo catalogue ABB.
Xem chi tiết về:
Bảng ký hiệu các cực cần nhớ
Cuộn hút là A1-A2, tiếp điểm chính là 1-2, 3-4, 5-6, tiếp điểm báo lỗi của rơ-le nhiệt là 95-96 (NC) và 97-98 (NO).
| Thiết bị | Ký hiệu | Chức năng |
|---|---|---|
| Contactor ABB AF | A1, A2 | Hai đầu cuộn hút |
| Contactor ABB AF | 1-2, 3-4, 5-6 | Ba tiếp điểm chính cấp điện cho động cơ |
| Rơ-le nhiệt ABB TF42 | 95-96 | Tiếp điểm NC, mở khi rơ-le tác động |
| Rơ-le nhiệt ABB TF42 | 97-98 | Tiếp điểm NO, đóng khi rơ-le tác động |
Tiếp điểm phụ của contactor có số hiệu cực khác nhau tùy mã hàng, vì vậy sơ đồ trong bài chỉ ghi “KM (NO phụ)” và bạn hãy đọc số cực trong datasheet của đúng model.
Tiện Ích Chọn Nhanh Thiết Bị Điện ABB và Mô Phỏng
Bước 1: Đấu mạch động lực
Mạch động lực đi từ nguồn ba pha qua thiết bị bảo vệ ngắn mạch, contactor, rơ-le nhiệt rồi tới động cơ. Rơ-le nhiệt đặt sau contactor và không tự cắt mạch động lực; nó chỉ ra lệnh cho contactor nhả. Tìm hiểu thêm về nguyên lý tại bài rơ-le nhiệt là gì.

- Cắt nguồn và kiểm tra không còn điện.
- Đấu ba pha L1, L2, L3 từ CB hoặc cầu chì vào ba cực nguồn của contactor.
- Lắp rơ-le nhiệt TF42 trực tiếp vào phía dưới contactor. Khi lắp trực tiếp, ba cực chính của rơ-le nối với ba cực ra của contactor, bạn không cần dây nối riêng giữa hai thiết bị.
- Đấu ba đầu ra của rơ-le nhiệt tới động cơ (U, V, W).
- Siết đầu cốt đúng lực. Datasheet TF42 ghi mạch chính tuốt dây 12 mm, lực siết 1,5 đến 2,5 Nm với model đến 20 A và 2,5 đến 2,7 Nm với model trên 20 A.
Datasheet cũng yêu cầu rơ-le nhiệt phải được bảo vệ ngắn mạch bằng thiết bị phù hợp, vì rơ-le nhiệt chỉ xử lý quá tải, không xử lý ngắn mạch. Tài liệu ABB có bảng chọn thiết bị bảo vệ tương ứng cho từng model TF42.
Bước 2: Đấu mạch điều khiển có tự giữ
Mạch điều khiển gồm nút STOP (NC) nối tiếp với nhánh song song START (NO) và tiếp điểm phụ NO của contactor, sau đó đến cuộn hút A1-A2 và tiếp điểm 95-96 của rơ-le nhiệt. Nhánh tiếp điểm phụ song song với nút START chính là mạch tự giữ.

Thứ tự đấu từ pha điều khiển đến trung tính:
- Từ pha L qua CB hoặc cầu chì bảo vệ mạch điều khiển.
- Qua nút STOP thường đóng.
- Đến điểm chung của hai nhánh song song: nút START thường mở và tiếp điểm phụ NO của contactor.
- Hai nhánh gặp lại nhau rồi vào đầu A1 của cuộn hút.
- Từ đầu A2 của cuộn hút, đi qua tiếp điểm 95-96 của rơ-le nhiệt rồi về trung tính N.
Điều quan trọng là mọi dòng qua cuộn hút đều phải đi qua 95-96; thứ tự giữa cuộn hút và 95-96 không ảnh hưởng chức năng.
Cách tiếp điểm NC 95-96 ngắt contactor khi quá tải
Khi quá tải kéo dài, rơ-le nhiệt tác động và mở tiếp điểm 95-96, làm đứt mạch cuộn hút nên contactor nhả ra. Diễn biến cụ thể:
- Động cơ chạy bình thường: 95-96 đóng, cuộn hút có điện, contactor giữ ở trạng thái hút nhờ mạch tự giữ.
- Động cơ quá tải: dòng vượt mức chỉnh trong thời gian đủ lâu, rơ-le nhiệt tác động.
- Tiếp điểm 95-96 mở ra, đồng thời 97-98 đóng lại.
- Cuộn hút mất điện, các tiếp điểm chính 1-2, 3-4, 5-6 mở, động cơ dừng.
- Tiếp điểm phụ NO của contactor cũng mở theo, nên mạch tự giữ bị xóa.
Tiếp điểm 97-98 có thể đưa tới đèn báo, còi báo hoặc ngõ vào PLC để báo sự cố quá tải, như trên sơ đồ.
Cài dòng và chọn chế độ reset
Đặt núm chỉnh bằng dòng định mức trên nhãn động cơ, và dùng reset thủ công cho mạch có nút bấm. Datasheet TF42 nêu rõ dòng chỉnh là dòng định mức của động cơ, không phải dòng cắt: rơ-le không tác động ở 1,05 lần dòng chỉnh và tác động ở 1,2 lần dòng chỉnh.
- Không chỉnh thấp hơn dòng định mức để “cho chắc ăn”, vì rơ-le sẽ tác động liên tục khi động cơ vẫn bình thường.
- Không tăng dòng chỉnh để tránh rơ-le nhảy. Nếu rơ-le nhảy thường xuyên, hãy kiểm tra quá tải cơ khí, mất pha, điện áp và thời gian khởi động. Hướng dẫn chi tiết có tại bài rơ-le nhiệt và cách chọn.
- Reset: TF42 cho chọn reset tay hoặc tự động, có nút RESET, STOP và TEST. Nút TEST dùng để mô phỏng trạng thái tác động khi kiểm tra mạch.
Về chế độ reset, đây là phân tích kỹ thuật chung chứ không phải khuyến cáo riêng của ABB: với mạch hai dây (công tắc giữ) mà dùng reset tự động, sau khi rơ-le nguội và tự phục hồi, động cơ có thể tự khởi động lại. Với mạch ba dây START/STOP có tự giữ như trong bài, mạch tự giữ đã bị xóa khi rơ-le tác động nên động cơ không tự chạy lại.
Video Đánh Giá Tổng Quna Thiết Bị Điện ABB
Thông số tiếp điểm phụ cần lưu ý
Tiếp điểm 95-96 chịu được dòng lớn hơn 97-98, nên 97-98 chỉ dùng cho tín hiệu báo, không đóng cắt tải lớn. Theo datasheet TF42:
| Thông số | 95-96 (NC) | 97-98 (NO) |
|---|---|---|
| Dòng nhiệt quy ước (IEC/EN) | 6 A | 4 A |
| AC-15 ở 220 đến 240 V | 3 A | 0,5 A |
| DC-13 ở 24 V | 1,25 A | 1,25 A |
Với mạch phụ, datasheet ghi tuốt dây 9 mm và lực siết 1 đến 1,5 Nm. Nhiệt độ môi trường vận hành từ -25 đến +60 °C (với model trên 38 A là -25 đến +50 °C). Nếu dòng cuộn hút contactor gần mức giới hạn của 95-96, hãy dùng rơ-le trung gian thay vì cấp trực tiếp qua tiếp điểm này.
Lỗi thường gặp và cách kiểm tra
- Bấm START nhưng contactor không hút: kiểm tra 95-96 có đang ở trạng thái mở không (rơ-le đã tác động chưa reset), kiểm tra nút STOP và điện áp cuộn hút.
- Nhả START là contactor nhả: mạch tự giữ chưa có hoặc đấu sai tiếp điểm phụ. Kiểm tra tiếp điểm NO phụ đã song song với START chưa.
- Rơ-le nhiệt tác động ngay khi khởi động: kiểm tra dòng chỉnh có thấp hơn dòng định mức không và đo dòng thực tế từng pha.
Checklist trước khi cấp điện
- Dòng chỉnh trên rơ-le nhiệt đã đặt theo nhãn động cơ.
- Điện áp cuộn hút contactor khớp với nguồn điều khiển.
- Tiếp điểm 95-96 đã nối tiếp với cuộn hút A1-A2.
- Đầu cốt đã siết đúng lực, thiết bị bảo vệ ngắn mạch đã chọn đúng.
- Đã thử nút TEST để chắc chắn contactor nhả khi rơ-le tác động.
Bảng Giá & Catalog Thiết Bị Điện Công Nghiệp ABB
Câu hỏi thường gặp
Vì sao phải dùng tiếp điểm NC 95-96 mà không dùng tiếp điểm NO để ngắt contactor?
Tiếp điểm NC an toàn hơn khi có sự cố. Ở trạng thái bình thường 95-96 đóng và cho phép cuộn hút có điện, nên nếu dây tiếp điểm bị đứt hoặc lỏng thì cuộn hút cũng mất điện và contactor nhả, động cơ dừng thay vì chạy không được bảo vệ. Tiếp điểm NO 97-98 thì ngược lại, nó chỉ đóng khi rơ-le tác động nên phù hợp để báo lỗi, không phù hợp để cắt cuộn hút.
Rơ-le nhiệt TF42 có dùng cho mọi contactor ABB không?
Không. Theo datasheet, TF42 lắp trực tiếp được trên contactor ABB AF09 đến AF38, với dải chỉnh dòng 0,10 đến 40 A. Contactor công suất lớn hơn cần dòng rơ-le nhiệt khác của ABB, ví dụ dòng TA có dải dòng lớn hơn. Khi chọn, bạn cần đối chiếu dòng động cơ với dải chỉnh và kiểm tra khả năng ghép với đúng mã contactor trong catalogue ABB.
Rơ-le nhiệt đã tác động, nên làm gì trước khi reset?
Hãy tìm nguyên nhân trước rồi mới reset. Các nguyên nhân thường gặp gồm quá tải cơ khí, mất pha, điện áp bất thường hoặc chỉnh dòng thấp hơn dòng định mức. Đo dòng từng pha khi chạy tải và kiểm tra tải cơ khí của động cơ. Sau khi khắc phục, đợi rơ-le nguội, nhấn RESET (nếu đặt reset tay) và khởi động lại.
Cần tư vấn chọn contactor và rơ-le nhiệt ABB?
Nếu bạn cần chọn đúng cặp contactor ABB và rơ-le nhiệt ABB theo dòng động cơ, hãy gửi công suất hoặc dòng định mức của động cơ cho Điện Hạ Thế qua hotline hoặc Zalo 0907 764 966. Bạn cũng có thể tra catalog ABB và bảng giá thiết bị điện ABB trên website, hoặc liên hệ trực tiếp.

Điện Hạ Thế là đơn vị chuyên phân phối đầu cos, ống nối điện và thiết bị điện công nghiệp, phục vụ cho thi công tủ điện, nhà xưởng và hệ thống điều khiển. Sản phẩm được lựa chọn theo tiêu chuẩn kỹ thuật, đảm bảo độ dẫn điện ổn định, độ bền cơ học và an toàn khi vận hành. Tại dienhathe.com, khách hàng có thể dễ dàng tìm đúng chủng loại đầu cos như SC, DT, DTL, GTY, GTL, GL cùng các phụ kiện đấu nối và vật tư tủ điện phù hợp với từng ứng dụng thực tế. Điện Hạ Thế không chỉ cung cấp sản phẩm mà còn hỗ trợ tư vấn chọn đúng vật tư theo tiết diện dây và thiết bị, được nhiều thợ điện và doanh nghiệp tin tưởng.
Related Posts:
So Sánh Kỹ Thuật Chuyên Sâu Contactor ABB Dòng AF Và Mitsubishi Dòng S-T: Phân Tích Hiệu Suất, Công Nghệ Cuộn Hút Và Giải Pháp Tối Ưu Cho Hệ Thống Điện Công Nghiệp
Trong kỷ nguyên của Cách mạng Công nghiệp 4.0, các...
Tại Sao Máy Cắt Không Khí ACB Bị Tripping? 4 Nguyên Nhân Và Quy Trình Kiểm Tra An Toàn
Quick Overview Chủ đề: Nguyên nhân ACB bị trip và...
Thiết Bị Điện ABB Cho Tủ Điện Tổng MSB Và Hệ Thống Tải Lớn
Thiết bị điện ABB thường được lựa chọn cho các...




