Hướng Dẫn Đấu Dây Biến Tần Schneider Với Biến Trở Điều Chỉnh Tốc Độ

Với biến tần Schneider Altivar ATV320, biến trở điều chỉnh tốc độ có thể đấu vào ba chân +10V, AI1 và COM. Chân +10V cấp điện áp tham chiếu, chân giữa của biến trở đưa tín hiệu về AI1, còn chân COM làm điểm chung. Để biến tần nhận tín hiệu này làm giá trị đặt tần số, nguồn tham chiếu tốc độ cần được cấu hình về AI1. Schneider xác nhận cách đấu này trong tài liệu kỹ thuật chính thức của ATV320.

Đấu biến trở vào biến tần Schneider để làm gì?

Biến trở được sử dụng để tạo tín hiệu analog thay đổi liên tục, từ đó đưa giá trị đặt tần số vào biến tần. Khi xoay núm biến trở, điện áp trên chân tín hiệu thay đổi và biến tần sử dụng giá trị này để xác định tần số chạy động cơ. Với Schneider Altivar ATV320, cách đấu phổ biến là sử dụng nguồn +10V của biến tần, chân AI1 làm ngõ vào analog và COM làm chân chung. Schneider cũng hướng dẫn sử dụng biến trở ngoài tối đa 10 kΩ cho cấu hình này.

Cần phân biệt giữa đặt tần số và lệnh chạy/dừng. Biến trở chỉ tạo tín hiệu tham chiếu tốc độ. Lệnh RUN/STOP có thể được thực hiện bằng bàn phím, ngõ vào số hoặc phương thức điều khiển khác tùy cấu hình của biến tần.

Bộ công  cụ hỗ trợ sử dụng biến tần Schneider

Chân +10V, AI1 và COM trên biến tần Schneider

Chân +10V

+10V là nguồn điện áp tham chiếu được biến tần cung cấp để sử dụng với biến trở hoặc tín hiệu analog phù hợp. Khi dùng biến trở, một đầu ngoài của biến trở được nối vào chân +10V.

Chân AI1

AI1 là ngõ vào analog được sử dụng để nhận tín hiệu điện áp từ biến trở. Chân giữa của biến trở, còn gọi là chân wiper, được đưa về AI1. Trên ATV320, AI1 có thể được sử dụng làm nguồn tham chiếu tốc độ 0–10V. Cấu hình mặc định của dòng ATV320 đã hỗ trợ phương thức này trong nhiều cấu hình cơ bản.

Chân COM

COM là chân chung của mạch tín hiệu điều khiển. Đầu ngoài còn lại của biến trở được nối về COM.

Sơ đồ đấu biến trở vào biến tần Schneider ATV320

Cách đấu cơ bản có thể mô tả như sau:

Chân trên biến tần	Đấu vào biến trở	Chức năng
+10V	Một đầu ngoài của biến trở	Cấp điện áp tham chiếu
AI1	Chân giữa của biến trở	Tín hiệu điện áp điều chỉnh
COM	Đầu ngoài còn lại	Chân chung

Schneider mô tả trực tiếp sơ đồ kết nối biến trở với ba chân +10V, AI1 và COM. Tài liệu hướng dẫn khởi động ATV320 cũng sử dụng biến trở 2,2 kΩ hoặc loại tương đương, với giá trị tối đa 10 kΩ.

Biến trở bao nhiêu kΩ dùng cho biến tần Schneider?

Đối với ATV320, Schneider cho phép sử dụng biến trở tham chiếu có giá trị tối đa 10 kΩ. Trong tài liệu Getting Started, Schneider đưa ra ví dụ biến trở 2,2 kΩ hoặc loại tương đương với giới hạn 10 kΩ. Do đó, khi chọn biến trở cho ATV320, cần kiểm tra đúng tài liệu của model đang sử dụng thay vì chỉ dựa vào giá trị điện trở. Với các dòng Altivar khác như Altivar Process, cách kết nối vẫn có thể sử dụng nguồn +10V, chân giữa đưa vào AI và chân còn lại về COM, nhưng tên chân và cấu hình cụ thể cần đối chiếu manual của từng dòng. Schneider cũng xác nhận nguyên tắc này trên tài liệu hỗ trợ Altivar Process.

Cách hoạt động của biến trở điều chỉnh tốc độ

Khi biến trở được cấp nguồn từ +10V và hai đầu điện trở được nối giữa +10V và COM, chân giữa sẽ tạo ra một mức điện áp thay đổi. Khi xoay núm biến trở, điện áp tại AI1 thay đổi. Biến tần đọc điện áp này và quy đổi thành giá trị tham chiếu tần số theo cấu hình AI1.

Ví dụ, nếu hệ thống được cài đặt để AI1 tương ứng với dải 0–10V và tần số từ 0–50Hz:

• AI1 gần 0V → giá trị đặt gần 0Hz.
• AI1 khoảng 5V → giá trị đặt khoảng 25Hz.
• AI1 gần 10V → giá trị đặt gần 50Hz.

Đây chỉ là ví dụ theo một dải cài đặt. Giá trị LSP và HSP của từng hệ thống quyết định tần số tương ứng với tín hiệu analog. Tài liệu Schneider ATV320 cho phép đặt LSP là tần số thấp và HSP là tần số cao của nguồn tham chiếu.

Cách cài nguồn đặt tần số AI1 trên Schneider ATV320

Sau khi đấu dây, biến tần phải nhận AI1 làm nguồn tham chiếu tốc độ.

Trên ATV320, Schneider hướng dẫn đường dẫn: CONF → FULL → CTL → FR1 = AI1

Khi FR1 được đặt về AI1, tín hiệu analog tại AI1 được sử dụng làm nguồn đặt tần số. Schneider cũng xác nhận cấu hình này trong tài liệu hỗ trợ ATV320. Nếu hệ thống sử dụng lệnh chạy bằng terminal, cấu hình điều khiển có thể được đặt theo phương thức terminal control. Với cấu hình 2 dây, Schneider hướng dẫn sử dụng DI1 và +24V cho lệnh RUN/STOP, trong khi biến trở vẫn được đấu vào +10V, AI1 và COM.

Đấu biến trở không có nghĩa là biến tần tự chạy

Một lỗi dễ gặp khi đấu biến trở là cho rằng chỉ cần kết nối biến trở thì động cơ sẽ tự chạy theo núm xoay. Biến trở tạo giá trị tham chiếu. Để động cơ chạy, biến tần còn phải nhận lệnh RUN theo phương thức điều khiển đã cài đặt.

Ví dụ với ATV320:

• Biến trở → +10V, AI1, COM.
• FR1 → AI1 để chọn AI1 làm nguồn đặt tốc độ.
• DI1 có thể được sử dụng làm lệnh chạy thuận trong cấu hình điều khiển terminal.
• DI2 có thể được cấu hình cho chiều ngược tùy yêu cầu hệ thống.

Schneider cũng đưa ra cấu hình trong tài liệu khởi động ATV320 với DI1 cho chiều thuận, DI2 cho chiều ngược và biến trở AI1 làm nguồn đặt tần số.

Cách kiểm tra khi xoay biến trở nhưng tần số không thay đổi

Nếu xoay biến trở nhưng giá trị tần số trên màn hình không thay đổi, có thể kiểm tra theo trình tự từ phần đấu dây đến cấu hình.

Kiểm tra ba dây biến trở

Xác nhận một đầu ngoài của biến trở nối +10V, chân giữa nối AI1 và đầu ngoài còn lại nối COM. Schneider xác định chân giữa là wiper và được nối vào AI1.

Kiểm tra nguồn tham chiếu FR1

Nếu biến trở đã đấu đúng nhưng FR1 vẫn lấy tham chiếu từ keypad, mạng truyền thông hoặc một nguồn khác thì việc xoay biến trở sẽ không thay đổi giá trị đặt.

Kiểm tra điện áp AI1

Có thể dùng đồng hồ đo để kiểm tra điện áp giữa AI1 và COM khi xoay biến trở. Điện áp phải thay đổi theo vị trí núm nếu mạch biến trở và dây dẫn hoạt động đúng.

Kiểm tra giới hạn LSP và HSP

Ngay cả khi AI1 thay đổi, tần số đầu ra vẫn nằm trong giới hạn đã cài đặt. ATV320 sử dụng LSP và HSP để xác định giới hạn thấp và cao của tần số theo nguồn tham chiếu.

Đảo chiều tăng giảm tốc độ của biến trở

Nếu xoay núm theo chiều kim đồng hồ nhưng tần số lại giảm, có thể kiểm tra hai đầu ngoài của biến trở. Trong sơ đồ chuẩn, một đầu ngoài nối +10V và đầu ngoài còn lại nối COM. Chân giữa vẫn giữ nguyên tại AI1. Đổi vị trí hai đầu ngoài sẽ đảo chiều tăng giảm của tín hiệu. Không đổi chân giữa AI1 sang một đầu ngoài vì khi đó tín hiệu đưa vào AI1 sẽ không còn hoạt động theo nguyên lý của biến trở phân áp.

Biến tần Schneider có thể dùng tín hiệu 0–10V thay biến trở không?

Có. Biến trở thực chất tạo ra tín hiệu điện áp thay đổi để AI1 đọc. Vì vậy, một nguồn tín hiệu 0–10V bên ngoài cũng có thể được sử dụng nếu ngõ vào analog và cấu hình của model cho phép. Schneider xác nhận với ATV320 rằng tín hiệu 0–10V có thể đưa vào AI1 và COM; khi sử dụng biến trở thì kết nối được thực hiện qua +10V, AI1 và COM.

Cách này phù hợp với các hệ thống điều khiển từ PLC, bộ điều khiển nhiệt độ, bộ điều khiển áp suất hoặc thiết bị phát tín hiệu analog khác. Khi chuyển sang nguồn 0–10V bên ngoài, cần kiểm tra cách đấu mass/COM và cấu hình AI1 theo tài liệu của model cụ thể.

Những lỗi cần tránh khi đấu biến trở Schneider

• Đấu nhầm chân giữa của biến trở vào +10V hoặc COM.
• Không nối một đầu ngoài của biến trở về COM.
• Chọn sai nguồn tham chiếu, khiến AI1 không được sử dụng để đặt tần số.
• Nhầm tín hiệu đặt tần số với lệnh RUN/STOP.
• Cài HSP quá thấp nên khi xoay hết biến trở tần số vẫn không đạt giá trị mong muốn.
• Dùng biến trở có giá trị vượt giới hạn mà tài liệu của model cho phép.
• Đi dây tín hiệu analog cùng tuyến với dây động lực mà không tuân thủ yêu cầu EMC của hệ thống.

Trước khi đấu dây cần ngắt nguồn và thực hiện các biện pháp an toàn phù hợp. Các thông số đầu nối, sơ đồ terminal và cấu hình có thể khác giữa ATV320, Altivar Process và các dòng Altivar khác, vì vậy cần đối chiếu đúng manual của model đang sử dụng.

Điện Hạ Thế cung cấp biến tần Schneider

Điện Hạ Thế cung cấp các dòng biến tần Schneider Electric phục vụ hệ thống điều khiển động cơ, máy móc công nghiệp và tủ điện. Với các yêu cầu về công suất, điện áp, tải, phương thức điều khiển hoặc tín hiệu analog, thông tin trên nhãn động cơ và model biến tần là cơ sở để lựa chọn cấu hình phù hợp.

Khách hàng có thể liên hệ Ms Nhung – 0907 764 966 để được tư vấn biến tần Schneider và thiết bị điện công nghiệp.

Website: www.dienhathe.com

Câu hỏi thường gặp

Biến trở Schneider ATV320 đấu vào chân nào?

Biến trở được đấu vào ba chân +10V, AI1 và COM. Một đầu ngoài nối +10V, chân giữa nối AI1 và đầu ngoài còn lại nối COM.

Biến trở có tự điều khiển RUN/STOP biến tần Schneider không?

Không. Biến trở tạo tín hiệu tham chiếu tần số. Lệnh RUN/STOP được xử lý riêng thông qua bàn phím, ngõ vào số hoặc phương thức điều khiển đã cấu hình.

ATV320 cài biến trở làm nguồn đặt tốc độ như thế nào?

Với cấu hình cơ bản, Schneider hướng dẫn đặt CONF → FULL → CTL → FR1 = AI1. Sau đó AI1 trở thành nguồn tham chiếu tốc độ từ tín hiệu biến trở.